Το Πρόγραμμα «Βόρειο Αιγαίο» 2021-2027 ενεργοποιεί μια νέα δράση για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των υφιστάμενων πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων της Περιφέρειας, με συνολική δημόσια δαπάνη 8.000.000€. Η δράση στηρίζεται σε δύο άξονες που είναι κρίσιμοι για τα νησιά: αφενός τη σύνδεση της επιχειρηματικότητας με τον τουρισμό και τον πολιτισμό μέσα από την ανάπτυξη αλυσίδων αξίας, και αφετέρου την αξιοποίηση της τοπικής αγροτικής παραγωγής μέσω δραστηριοτήτων δεύτερης μεταποίησης.
Στόχος είναι η βελτίωση της παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας, η αναβάθμιση των επιχειρήσεων με σύγχρονες τεχνολογίες και ψηφιακά συστήματα, η μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος και η διατήρηση των θέσεων εργασίας στα νησιά. Η ενίσχυση δίνεται ως μη επιστρεπτέα επιχορήγηση, με βάση τον ευρωπαϊκό κανονισμό De minimis, και χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και εθνικούς πόρους. Η δράση απευθύνεται αποκλειστικά σε επιχειρήσεις των περιοχών παρέμβασης της Χίου, της Μυτιλήνης και των Μικρών Νησιών του Βορείου Αιγαίου.
Βασικά Στοιχεία της Δράσης
| Πεδίο | Περιγραφή |
| Περίοδος Υποβολής | 25/06/2026 (13:00) – 30/09/2026 (15:00) |
| Δυνητικοί Δικαιούχοι | Υφιστάμενες πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (με 2 κλεισμένες χρήσεις, 2023–2024) |
| Είδος Ενίσχυσης | Μη επιστρεπτέα επιχορήγηση (καθεστώς De minimis, Καν. ΕΕ 2831/2023) |
| Επιχορηγούμενος Προϋπολογισμός Αίτησης | Από 10.000€ έως 300.000€ (με ειδικά κατώτατα όρια ανά υποδράση) |
| Ποσοστό Ενίσχυσης | 50% ή 70%, ανάλογα με την υποδράση |
| Αξιολόγηση | Συγκριτική, χωρίς ελάχιστη βαθμολογική βάση |
| Περιοχή Εφαρμογής | Δ.Ε. Χίου · Δ.Κ. Μυτιλήνης · Δήμοι Φούρνων Κορσεών, Αγίου Ευστρατίου, Ηρωικής Νήσου Ψαρών, Οινουσσών, Ικαρίας |
| Σύστημα Υποβολής | ΟΠΣΚΕ (app.opske.gr) |
| Διάρκεια Υλοποίησης | Έως 30 μήνες από την έγκριση της αίτησης |
| Συνολικός Προϋπολογισμός Δράσης | 8.000.000€ |
| Φορείς | ΕΥΔ Προγράμματος «Βόρειο Αιγαίο» · Ενδιάμεσος Φορέας: ΕΦΕΠΑΕ – ΕΛΑΝΕΤ |
Δικαιούχοι
Δικαιούχοι είναι υφιστάμενες πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που έχουν κλείσει τουλάχιστον δύο πλήρεις διαχειριστικές χρήσεις (2023 και 2024) πριν την ηλεκτρονική υποβολή της αίτησης. Οι προϋποθέσεις συμμετοχής πρέπει να πληρούνται στο σύνολό τους· η μη ικανοποίηση έστω και μίας από αυτές οδηγεί σε απόρριψη. Μεταξύ των βασικών απαιτήσεων, ο δικαιούχος πρέπει να προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία εξασφάλισης της ιδιωτικής του συμμετοχής, σε ποσοστό τουλάχιστον 30% του συνολικού προϋπολογισμού του επενδυτικού σχεδίου.
Προϋπολογισμός Επενδυτικών Σχεδίων
Ο επιχορηγούμενος προϋπολογισμός κάθε επενδυτικού σχεδίου κυμαίνεται συνολικά από 10.000€ έως 300.000€, με ειδικότερα κατώτατα όρια ανά υποδράση: 60.000€ για τη «Σύνδεση με τον Τουρισμό» και για την «Αξιοποίηση αγροτικής παραγωγής» της ΒΑΑ Χίου· 30.000€ για τη «Σύνδεση με τον Τουρισμό» και 40.000€ για την «Αξιοποίηση αγροτικής παραγωγής» της ΒΑΑ Μυτιλήνης· και 10.000€ και για τις δύο υποδράσεις της ΟΧΕ Μικρών Νησιών. Το ανώτατο όριο των 300.000€ ισχύει για όλες τις υποδράσεις. Εφόσον ο προϋπολογισμός ξεπερνά τα 300.000€, το υπερβάλλον ποσό θεωρείται εξ ολοκλήρου ιδιωτική συμμετοχή, αλλά το σύνολο του σχεδίου παραμένει αντικείμενο αξιολόγησης και ελέγχου.
Ποσοστό Ενίσχυσης
Το ποσοστό ενίσχυσης διαμορφώνεται ανά υποδράση. Στις υποδράσεις «Σύνδεση με τον Τουρισμό / Πολιτισμό» της ΒΑΑ Χίου και της ΒΑΑ Μυτιλήνης ανέρχεται σε 50%. Στις υποδράσεις «Αξιοποίηση αγροτικής παραγωγής (δεύτερη μεταποίηση)» της ΒΑΑ Χίου και της ΒΑΑ Μυτιλήνης, καθώς και στις δύο υποδράσεις (τουρισμού και μεταποίησης) της ΟΧΕ Μικρών Νησιών, ανέρχεται σε 70%. Το υπόλοιπο του προϋπολογισμού καλύπτεται από ιδιωτική συμμετοχή του δικαιούχου.
Περιοχή Εφαρμογής
Η επένδυση πρέπει να υλοποιηθεί αποκλειστικά εντός των γεωγραφικών ορίων της υποδράσης που επιλέγεται: στη Δημοτική Ενότητα Χίου για τη ΒΑΑ Χίου, στη Δημοτική Κοινότητα Μυτιλήνης για τη ΒΑΑ Μυτιλήνης, ή στους Δήμους Φούρνων Κορσεών, Αγίου Ευστρατίου, Ηρωικής Νήσου Ψαρών, Οινουσσών και Ικαρίας για την ΟΧΕ Μικρών Νησιών. Για τις υποδράσεις της Χίου και της Μυτιλήνης, η επιχείρηση πρέπει να διαθέτει υφιστάμενη εγκατάσταση στην αντίστοιχη περιοχή έως τις 31/12/2025.
Επιλέξιμες Δαπάνες
Ο κορμός του επενδυτικού σχεδίου είναι ο εξοπλισμός. Οι επιλέξιμες κατηγορίες δαπανών και τα ανώτατα όριά τους συνοψίζονται στον παρακάτω πίνακα:
| Κατηγορία Δαπάνης | Ανώτατο Όριο |
| Εξοπλισμός, μεταφορικά μέσα & όργανα (παραγωγικός & μηχανολογικός εξοπλισμός, λοιπός εξοπλισμός, ψηφιακός εξοπλισμός γραφείου, εξοπλισμός ενεργειακής απόδοσης) | Έως 93% του επιχορηγούμενου Π/Υ |
| Ηλεκτρικά μεταφορικά μέσα (επαγγελματικής ή μικτής χρήσης, έως 9 θέσεων) | Έως 50% του Π/Υ και έως 50.000€ |
| Κτήρια, εγκαταστάσεις & περιβάλλων χώρος (συμπ. κτιριακών παρεμβάσεων για εξοικονόμηση ενέργειας/νερού και επεξεργασία αποβλήτων) | Έως 50% του Π/Υ |
| Συμβουλευτική υποστήριξη παρακολούθησης της υλοποίησης | Έως 3% του Π/Υ |
| Μελέτες ανάπτυξης προϊόντων ή διεργασιών | Έως 10% του Π/Υ |
| Πιστοποίηση προϊόντων | Έως 3 πιστοποιητικά, έως 5.000€ ανά πιστοποιητικό |
| Πιστοποίηση υπηρεσιών & διαδικασιών | Έως 2 πιστοποιητικά, έως 5.000€ ανά πιστοποιητικό |
| Έμμεσες δαπάνες (υποχρεωτική κατηγορία) | 7% επί των επιλέξιμων άμεσων δαπανών |
Σημαντικός κανόνας: το επενδυτικό σχέδιο πρέπει υποχρεωτικά να περιλαμβάνει δαπάνες εξοικονόμησης ενέργειας (εξοπλισμό ενεργειακής απόδοσης ή/και κτιριακές παρεμβάσεις εξοικονόμησης) σε ποσοστό τουλάχιστον 10% του επιχορηγούμενου προϋπολογισμού. Αν κατά την πιστοποίηση δεν καλυφθεί το 10%, ο επιλέξιμος προϋπολογισμός μειώνεται αναλόγως. Τα παραπάνω ποσοστά και όρια είναι τα μέγιστα επιλέξιμα ανά κατηγορία.
Διαδικασία Υποβολής
Οι αιτήσεις υποβάλλονται αποκλειστικά ηλεκτρονικά μέσω του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Κρατικών Ενισχύσεων (ΟΠΣΚΕ, app.opske.gr), από τις 25 Ιουνίου 2026 (13:00) έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026 (15:00). Η αξιολόγηση είναι συγκριτική: όλες οι εμπρόθεσμες αιτήσεις βαθμολογούνται και κατατάσσονται, χωρίς να προβλέπεται ελάχιστη βαθμολογική βάση, και εγκρίνονται κατά φθίνουσα σειρά βαθμολογίας μέχρι την εξάντληση του διαθέσιμου προϋπολογισμού κάθε υποδράσης. Η διάρκεια υλοποίησης του έργου δεν μπορεί να υπερβαίνει τους 30 μήνες από την ημερομηνία έγκρισης της αίτησης.
Ως ημερομηνία έναρξης επιλεξιμότητας των δαπανών ορίζεται η ημερομηνία δημοσίευσης της πρόσκλησης (25 Ιουνίου 2026). Δαπάνες —αλλά και παραγγελίες ή συμβάσεις— που πραγματοποιούνται πριν από την ημερομηνία αυτή δεν είναι επιλέξιμες, ακόμη κι αν το σχετικό τιμολόγιο εκδοθεί αργότερα. Καμία δέσμευση δαπάνης δεν πρέπει επομένως να προηγείται της ημερομηνίας έναρξης επιλεξιμότητας.
Βασικές Προϋποθέσεις & Υποχρεώσεις
Επιτρέπεται μία και μοναδική αίτηση ανά ΑΦΜ. Η επιχείρηση πρέπει να λειτουργεί νόμιμα με το κατάλληλο έγγραφο αδειοδότησης, να τηρεί απλογραφικά ή διπλογραφικά βιβλία του Ν.4308/2014 και να λειτουργεί με μία από τις αποδεκτές νομικές μορφές (ατομική επιχείρηση, Ο.Ε., Ε.Ε., Ε.Π.Ε./Μ.Ε.Π.Ε., Α.Ε./Μ.Α.Ε., Ι.Κ.Ε./Μ.Ι.Κ.Ε., αστικοί και αγροτικοί συνεταιρισμοί, ΚΟΙΝ.ΣΕΠ, ΚΟΙ.Σ.Π.Ε., Ν.Ε.Π.Α.). Το φυσικό αντικείμενο της επένδυσης δεν πρέπει να έχει ολοκληρωθεί πριν την υποβολή, ενώ οι δαπάνες δεν πρέπει να έχουν χρηματοδοτηθεί ή να πρόκειται να υποβληθούν σε άλλο εθνικό ή ευρωπαϊκό πρόγραμμα.
Ο τόπος υλοποίησης δεν μπορεί να είναι η κατοικία του δικαιούχου (κύρια ή δευτερεύουσα), ενώ δεν επιτρέπεται η συστέγαση με άλλη επιχείρηση σε μη διακριτό χώρο. Ειδικά για τη «Σύνδεση με τον Τουρισμό / Πολιτισμό» στη Δ.Ε. Χίου και στη Δ.Κ. Μυτιλήνης, το επενδυτικό σχέδιο δεν μπορεί να αφορά κύρια τουριστικά καταλύματα κάτω των 3 αστέρων ή 12 κλινών, ή μη κύρια καταλύματα κάτω των 3 κλειδιών ή 8 κλινών (ο περιορισμός δεν ισχύει για την ΟΧΕ Μικρών Νησιών). Τέλος, ο δικαιούχος δεσμεύεται να μη μειώσει την απασχόληση (σε ΕΜΕ) για ένα έτος μετά την ολοκλήρωση της επένδυσης, σε σχέση με το έτος 2024.
Κανονιστικό Πλαίσιο
Η δράση υλοποιείται στο καθεστώς των ενισχύσεων ήσσονος σημασίας (De minimis, Καν. ΕΕ 2831/2023). Το συνολικό ποσό των ενισχύσεων De minimis που έχει λάβει μια ενιαία επιχείρηση δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 300.000€ κατά την τελευταία τριετία (σε κυλιόμενη ημερολογιακή βάση), με έλεγχο σώρευσης μέσω του αρμόδιου πληροφοριακού συστήματος. Η χρηματοδότηση προέρχεται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και την Εθνική Συμμετοχή.
